Program edukacyjno-wychowawczy - Moja mała Ojczyzna

Opublikowano: środa, 30, grudzień 2015

PROGRAM  EDUKACYJNO-WYCHOWAWCZY

 

 

 

 

MOJA  MAŁA  OJCZYZNA

 

 

 

 

DLA  UCZNIÓW  GIMNAZJUM

 

Z  LEKKĄ, UMIARKOWANĄ I ZNACZNĄ

 

NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ  INTELEKTUALNĄ

 

ORAZ

 

 

DLA UCZNIÓW  SZKOŁY PODSTAWOWEJ

 

Z  LEKKĄ, UMIARKOWANĄ I ZNACZNĄ

 

NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ  INTELEKTUALNĄ

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

mgr Małgorzata Kościńska

 

 

    Jest na mapie mała kropka,

    ja tu mieszkam, tu mnie spotkasz.

    Jak ciekawie i wesoło

    w moim świecie naokoło.......

                    (Joanna Białobrzeska)

 

 

 

Człowiek ze swej natury potrzebuje zakorzenienia. Zakorzenia się nie tylko w określonym czasie, ale także w konkretnej przestrzeni. Nikt przecież nie przychodzi znikąd.

         Ludzkie życie w przestrzeni rozgrywa się w wielu wymiarach. Żyjemy w świecie o którego   istnieniu i rozmiarach  mamy pewne pojęcie, choć osobiście doświadczamy zaledwie niewielkiej jego części. 

Współczesnym wzlotom i upadkom gospodarczym powinien w sposób nierozłączny  towarzyszyć  systematyczny rozwój kultury. Zwrócenie uwagi społeczeństwa wyłącznie na sprawy gospodarcze i materialne może być powodem wytracania tożsamości kulturowej, zanikania tradycyjnych więzi społecznych.

Unowocześnienie życia, otwarcie na nowe doświadczenia cywilizacyjne nie może dokonywać się w cywilizacyjnej pustce. Warunkiem zachowania ciągłości kultury jest ożywienie naszego dziedzictwa, wykorzystanie własnej oryginalnej tradycji kulturalnej, rozumianej jako jeden z wielu składników kultury pojedynczego człowieka.

"Mała ojczyzna" jest naszym najbliższym światem, w którym żyjemy na codzień. To otaczający nas krajobraz, przyroda, ludzie i tworzona przez nich nieustannie kultura.

Pojęcie "małej ojczyzny" ma swój bogaty rodowód literacki. Dla wielu twórców literatury ich małe ojczyzny pełniły rolę inspirującą i mitotwórczą, szczególnie wtedy, gdy opisywane są z oddalenia i przepełnione nostalgią.

Taką rolę pełni Litwa w "Panu Tadeuszu" Adama Mickiewicza, "Żmudź" u Czesława Miłosza, czy Wielopole w dziele Tadeusza Kantora pt. "Wielopole, Wielopole".

Profesor Leszek Kołakowski filozof, pisarz, który w 1968r. Wyjechał na emigrację, w czasie uroczystości w 1993r. nadania mu tytułu honorowego obywatela rodzinnego miasta Radomia, powiedział: "(mała ojczyzna)....To miasto, czy wieś, w której się urodziliśmy, to środek świata. To przestrzeń niewielka, w której się obracamy – nasze domy, ulice, cmentarze, kościoły, to przestrzeń niewielka, wielkim wysiłkiem ludzkim zabudowana, przez wojny niszczona i odbudowywana, to centrum świata."

Przestrzeń "małej ojczyzny" nie musi pokrywać się z administracyjnie wyznaczonym obszarem gminy, małego miasta, wsi czy dzielnicy wielkomiejskiej. To przestrzeń bez wyraziście określonych granic, istotną rolę w jej konkretyzacji pełni subiektywna świadomość ludzi utożsamiających się z nią. "Mała ojczyzna" jest płaszczyzną tworzenia się więzi lokalnych, zakorzenienia się ludzi we własnej tradycji i historii. Mieszkańców małych ojczyzn łączą rozliczne więzi wynikające z codziennego współżycia i współpracy społecznej oraz ze wspólnoty losów historycznych, dzielą częstokroć różnorodne antagonizmy, uprzedzenia, niechęci, zadawnione  urazy.

Tożsamość człowieka wskazuje na jego udział w życiu społecznym, w kulturze, pozwala na własną identyfikację oraz interpretację. Wiedza na temat własnego regionu, umiejętność rozwiązywania problemów w nim występujących stwarza szansę zrozumienia problemów o charakterze kompleksowym.

Edukacja regionalna stanowi "źródło tożsamości narodowej." Jest określana niekiedy mianem edukacji środowiskowej, lokalnej lub wiedzą o małej ojczyźnie (za W. Theiss). Może być rozumiana w dwu zakresach: wąskim i szerokim. Wąski zakres oznacza proces dydaktyczno – wychowawczy, który polega na poznawaniu, nauczaniu i popularyzowaniu wiedzy o środowisku miejscowym, o życiu jego mieszkańców, o poznawaniu środowiska społecznego, przyrodniczego i kulturalnego. Szeroki zakres oznacza proces kształtowania i rozwoju kompetencji własnych środowiska, to postępowanie które łączy się z realizacją miejscowych potrzeb np. "ekonomicznych, kulturalnych, edukacyjnych i politycznych."

Celem edukacji regionalnej w procesie dydaktyczno – wychowawczym jest rozwijanie w uczniu własnej tożsamości regionalnej, realizowanej w toku pracy szkolnej i pozaszkolnej, skupionej na poznawaniu, nauczaniu i popularyzowaniu wiedzy o środowisku miejscowym, o jego życiu społecznym, kulturalnym oraz przyrodniczym, a tym samym kształtowanie postawy zaangażowania w sprawy własnego środowiska oraz otwarcia na inne społeczności i kultury.

Najważniejszym celem w nauczaniu i wychowaniu dzieci upośledzonych umysłowo jest zapewnienie im optymalnych warunków do wszechstronnego rozwoju oraz uczestnictwa w życiu społecznym i kulturalnym. Stwarzanie możliwości poznania przez uczniów własnego dziedzictwa kultury, przygotowanie do twórczego uczestnictwa w życiu kulturalnym i kształtowanie postawy otwartości wobec świata, wspiera wszechstronny rozwój osobowości dziecka niepełnosprawnego intelektualnie.

 

 

CELE  PROGRAMU:

·poznawanie najbliższego środowiska i specyfiki swojego regionu,

·rozwój postaw patriotycznych związanych z tożsamością kultury                           regionalnej,

·rozwijanie wiedzy o kulturze własnego regionu i jej związkach z kulturą                 narodową,

·kontakt ze środowiskiem lokalnym w celu wytworzenia bliskich więzi i                  zrozumienia różnorakich przynależności człowieka,

·kształtowanie i umacnianie więzi z zamieszkiwanym regionem,

·uwrażliwianie na piękno i specyfikę regionalnej kultury, przyrody,                         krajobrazu,

·kształtowanie i rozwijanie uczuć patriotycznych,

·rozbudzanie zainteresowań problematyką historii,

·budzenie szacunku dla dokonań przodków,

·umiejętność prezentacji na forum szkoły i poza nią,

·wzmacnianie poczucia własnej wartości,

·rozbudzanie potrzeby kontaktu z kulturą i historią,

·nabywanie umiejętności pracy w grupie, współdziałania, odgrywania ról,

·rozwijanie odpowiedzialności za wykonanie powierzonych zadań.

 

 

SPOSÓB  REALIZACJI:

 

·spacery i wycieczki – miejsca pamięci, parki, zabytki, urzędy, (w ciągu                  całego roku szkolnego),

·lekcje muzealne dla każdej klasy, (w ciągu całego roku szkolnego),

·gazetki, (okolicznościowe, związane z aktualnymi wydarzeniami bądź z                  projektem),

·konkursy plastyczne, (raz w roku),

·projekty edukacyjne dla klas specjalnych gimnazjum, realizowane w             szkole i poza   szkołą  - finał w miesiącu lutym,

           - Powstanie Wielkopolskie, (2012/2013)

           - Baśnie, podania, legendy regionu szamotulskiego (w Zamku   Górków,                2013/2014),

           - Od Wacława do współczesności (w Szkole Muzycznej, 2014/2015),

          - w latach następnych, w zależności od wyboru uczniów, podjęte będą                    tematy dotyczące architektury miasta, zabytków, pomników,                                    szlaków turystycznych, ludzi zasłużonych dla regionu,

·obchody świąt państwowych – łączenie treści państwowych i                                  regionalnych:

                    -  tańce szamotulskie,

                    -  ułani poznańscy

·apele okolicznościowe – Oskar Kolberg – przedstawienie przyśpiewek                   ludowych, przysłów,  tańców naszego regionu,

·lekcja otwarta – Lekcja wolności.

 

 

METODY:

·oparte na słowie – opis, dyskusja,

·oglądowe – pokaz,

·czynne – praktyczne działanie,

·eksponujące – ekspozycja,

·metoda projektu.

 

 

FORMY:

 

·indywidualna,

·zespołowa,

·zbiorowa.

 

 

EWALUACJA:

        Prowadzenie stałych obserwacji.

Rozmowy z nauczycielami dotyczące zagadnień tematycznych zajęć w Muzeum, stopnia zainteresowania i aktywności dzieci.

Realizacja projektu jest systematycznie monitorowana przez analizę wytworów uczniów, wymianę doświadczeń pomiędzy realizatorami projektu, zapisy w kronice szkolnej i na stronie internetowej. Bezpośrednio po zakończeniu finałowego spotkania w szkole, nauczyciele i uczniowie dyskutują o odniesionych sukcesach i popełnionych błędach.

Każdy uczeń otrzymuje informację zwrotną o osiągniętych celach, mocnych i słabych stronach oraz jak poprawić słabe strony.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Literatura:

Wiesław Theiss Mała ojczyzna: perspektywa edukacyjno – utylitarna.

Edukacja regionalna – poradnik dla nauczycieli.

 

 

Odsłony: 552